Φρίντα Κάλο: «Ένα εύθραυστο αγρίμι»

FRINTA1

Η Φρίντα λίγες μέρες πριν (6 Ιουλίου), αν ζούσε, θα ήταν πάνω από 100 ετών, πράγμα σπάνιο. Σαν σήμερα όμως, η γυναίκα αυτή έφυγε από τον κόσμο το 1954, σε ηλικία μόλις 47 ετών. Το πραγματικό όνομα αυτής Magdalena del Carmen Frida Kahlo y Calderon de Rivera.  Η μεξικανή ζωγράφος είχε έντονο ταπεραμέντο, ανήσυχη και πολύπλευρη προσωπικότητα, χαρακτηριζόταν για την δίψα για τη ζωή και την τέχνη, με μια θλίψη όμως στο βλέμμα και μια έκδηλη τάση για μοναχικότητα. Δεν λένε εξάλλου πως οι μοναχικοί καλλιτέχνες είναι και οι πιο επιτυχημένοι;

Σε ηλικία 6 ετών αρρωσταίνει από πολιομυελίτιδα, γεγονός που κάνει το ένα της πόδι, μικρότερο από το άλλο αλλά και σχεδόν παράλυτο. Το 1925, το πρόβλημα της υγείας της χειροτερεύει. Το λεωφορείο στο οποίο επέβαινε συγκρούεται με το τραμ. Η ίδια υποβάλλεται σε πολλές εγχειρήσεις. Η ζωή της όμως έχει δεχτεί ανεπανόρθωτο πλήγμα και η Φρίντα πλέον ζει μέσα στη θλίψη και τον πόνο. Κατά την ανάρρωση της, αρχίζει να ζωγραφίζει.

Παντρεύεται τον τοιχογράφο Ντιέγκο Ριβέρα σε ηλικία 22 ετών. Ο γάμος της με τον Ριβέρα, θυελλώδης και με πολύ πάθος. Για πολλά χρόνια η Φρίντα «κρυβόταν» πίσω από τις σκιές του άστρου του Ριβέρα (μέχρι το 1938, όπου έρχεται και η αναγνώριση για την καλλιτέχνιδα), ο οποίος ήταν ήδη γνωστός για τα έργα και την τέχνη του γενικότερα. Το ζευγάρι έχει μια καθαρά δυσλειτουργική σχέση, καθώς χωρίζει, ξαναπαντρεύεται. Παρά το γεγονός ότι η σχέση τους ήταν ασταθής, η εκτίμηση που έδειχνε ο Ριβέρα στην ικανότητα της Κάλο στη ζωγραφική, έδινε στην ίδια κίνητρο να συνεχίζει. Εξ αρχής, η Φρίντα γνώριζε ότι ο Ντιέγκο Ριβέρα, δεν θα της ήταν πιστός, παρόλα αυτά ζήτησε από αυτόν αφοσίωση.  Έτσι λοιπόν, δεν έλειπαν και οι εξωσυζυγικές σχέσεις αμφότερων όμως.  Ο Ριβέρα βέβαια, δεν έδειχνε να ενδιαφερόταν και ιδιαίτερα για τα «λοξοκοιτάσματα» της γυναίκας του. Η σχέση τους εκτός από δυσλειτουργική, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί είτε «αρρωστημένη», είτε «σχέση πάθους». Οι δύο τους μένουν μαζί στο τέλος, παρά τη διαφορετικότητα τους, παρά τις απιστίες, παρά τις δυσκολίες.  Μήπως τελικά αυτό που τους ένωνε ήταν η τέχνη τους, ή κάτι παραπάνω;

Φεύγουν από το Μεξικό και οδηγούνται στη Νέα Υόρκη, για μια τοιχογραφία του Ριβέρα. Κατά την παραμονή τους  εκεί, η μητέρα της Κάλο πεθαίνει και η ίδια αποβάλλει. Τα παραπάνω, σε συνδυασμό με την άρνηση του Ριβέρα να συμβιβάσει το κουμμουνιστικό του όραμα με τις ανάγκες του NelsonRockefeller ( του εργοδότη του Ριβέρα ) και έτσι η συμφωνία ακυρώνεται και το ζευγάρι επιστρέφει στη γενέτειρα της Φρίντα. Στο γάμος τους,  όπως προαναφέρθηκε, μπλέχτηκαν πολλά και διάφορα ταίρια. Για ένα μικρό διάστημα χωρίζουν, αλλά σύντομα είναι ξανά μαζί, αλλά οι εξωσυζυγικές σχέσεις και των δύο δεν έχουν εξαλειφθεί. Η Κάλο φεύγει για το Παρίσι, γυρίζει στο Μεξικό και ο μέχρι τότε αγαπημένος της, Trotsky, βρίσκεται δολοφονημένος. Βασικός ύποπτος, ποιος άλλος παρά ο Ριβέρα. Ο τοιχογράφος εξαφανίζεται, και η Φρίντα φυλακίζεται προσωρινά αντί για αυτόν. Ο Ριβέρα όμως είναι αυτός που την βοηθά να ελευθερωθεί. Ύστερα από αυτό, η Κάλο συναινεί στο να ξαναπαντρευτεί τον Ριβέρα. Η υγεία της ολοένα και επιδεινώνεται, συμπεριλαμβανομένου και του ακρωτηριασμού του ποδιού της ύστερα από γάγγραινα. Η Φρίντα λίγο αργότερα οδηγείται στον Θάνατο, αμέσως μετά την πρώτη έκθεση των έργων της.

Τα γεγονότα της ζωής της έχουν αποτυπωθεί και στα έργα της. Κάθε δυσκολία, ή χαρά της ζωής της, τα συναντάμε όλα στα έργα της. Η Κάλο δεν ήταν από τους ανθρώπους που κρυβόταν πίσω από μισόλογα. Η ζωή την είχε μάθει να αντιμετωπίζει τα προβλήματα, ακόμα και όταν αυτά ήταν φαινομενικά άλυτα.

FRINTA2

Η ζωή της Φρίντα Κάλο μεταφέρθηκε επιτυχώς και στη μεγάλη οθόνη το 2002. Ως Φρίντα έχουμε την Μεξικανή ηθοποιό SalmaHayek ( Mi Vida Loca, After the Sunset, Lonely Hearts,Grown Ups 1-2 ). Τον ρόλο του συζύγου της Κάλο, Ριβέρα, έχει αναλάβει να φέρει εις πέρας ο Βρετανός ηθοποιός Alfred Molina ( Enchanted April, The Perez Family,  Magnolia,  Spider-Man 2  ).Ενδεικτικά, του υπόλοιπο cast συμπληρώνουν οι Geoffrey Rush, Edward Norton, Antonio Banderas, Diego Luna

 Η ταινία λοιπόν έχει να κάνει με την επαγγελματική και προσωπική ζωή της σουρεαλιστικής αυτής ζωγράφου. Η βιογραφία αυτής που διοχετεύει όλο τον πόνο που νιώθει λόγω της υγείας της, αλλά και τα συναισθήματα της από τον ταραχώδη γάμος της με τον Ντιέγκο, μέσα στη δουλειά της. Στη ζωή της, η γυναίκα και η ζωγράφος είναι αδιαχώριστες, οδηγούμενες από μια μοίρα που κυριαρχείται από τον πόνο και την αρρώστια, κάτι το οποίο γίνεται ξεκάθαρο στο κοινό μέσω της ταινίας. Ο Ντιέγκο Ριβέρα έγραψε σχετικά: “Η Φρίντα είναι το μοναδικό παράδειγμα στην ιστορία της τέχνης κάποιου που κατακερμάτισε το στήθος και την καρδιά του για να δείξει τη βιολογική αλήθεια όσων αισθάνεται”.

Η πλοκή της ταινίας είναι ιδιαιτέρως ακριβής και ακολουθεί τα βήματα της ζωής της Κάλο. Είναι βασισμένη στο βιβλίο «Frida: A Biography of Frida Kahlo» της  Hayden Herrera.Τα συναισθήματα που δημιουργεί η ταινία είναι έντονα, και βάζουν το κοινό σε σκέψεις. Το συναρπαστικό στην ταινία είναι πως σχεδόν κάθε σκηνή της ξεκινά με πλάνο σε κάποιο ζωγραφικό έργο, και στην συνέχεια αυτό, σταδιακά διαλύεται και μετατρέπεται σε μια σκηνή ζωντανής δράσης με τους ηθοποιούς. Η συγκεκριμένη τεχνική κεντρίζει το ενδιαφέρον και την προσοχή του κοινού και όχι άδικα.

H ταινία προτάθηκε για πολλά βραβεία (Oscar, GoldenGlobe, BAFTA) σε διάφορες κατηγορίες και διακρίθηκε αισθητά. Κατάφερε να κατακτήσει τα 19 από τα 30 βραβεία για τα οποία είχε προταθεί. Σημαντικότερα από αυτά είναι το Oscar Καλύτερης Μουσικής,  το βραβείο NBRγια ένα από τα 10 καλύτερα filmsτου 2002, τα βραβεία Imagen για την SalmaHayekκαι τον AlfredMolina, καθώς και για την καλύτερη εικόνα ταινίας.  Τέλος, κέρδισε και το βραβείο AFIγια την καλύτερη ταινία της χρονιάς. Οι δύο πρωταγωνιστές προτάθηκαν για διάφορα βραβεία, καθώς και για τα Oscar Α’ γυναικείου και ανδρικού ρόλου.

 «Προσπάθησα να πνίξω τους καημούς μου, αλλά οι καταραμένοι έμαθαν να κολυμπούν.»

Φωτεινή Ανδριάνα Σταμογιώργου

Tags: , , , , , , , , , ,