Νερό στον Άρη

Στα μέσα Σεπτέμβρη, η NASA (National Aeronautics and Space Administration) προανήγγειλε ότι θα κάνει μια ανακοίνωση ιστορικής σημασίας για τον πλανήτη Άρη. Στις 28 του ίδιου μήνα, η ανακοίνωση έγινε: Υγρό νερό ρέει στην επιφάνεια του κόκκινου πλανήτη. Όπως ήταν αναμενόμενο, η ανακοίνωση αυτή προκάλεσε χιονοστιβάδα σχολιασμών, προβλέψεων και αβίαστων συμπερασμάτων.

ariswater

Το σημαντικό αυτό εύρημα οφείλεται στον MRO, στο δορυφόρο αναγνώρισης σε τροχιά γύρω από τον Άρη από το 2006. Δεδομένα από τον MRO ανέλυσε ο προπτυχιακός φοιτητής Lujendra Ojha ο οποίος εντόπισε μυστηριώδη σκουρόχρωμα ρυάκια στην επιφάνεια του πλανήτη. Συλλέγοντας από το 2010 όλο και περισσότερα δεδομένα, έφερε στο φως το ιστορικό συμπέρασμα: τα σκούρα ρυάκια αποτελούνται από ενυδατωμένες μεταλλικές ουσίες. Κατά τις θερμές εποχές του Άρη, τα πετρώματα αυτά εκβάλλουν το νερό, με αποτέλεσμα ροές νερού στις πλαγιές του Άρη. Κατά τις ψυχρές εποχές, ωστόσο, το νερό επιστρέφει στην αρχική του μορφή. Το νερό αυτό, έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε άλατα και παγώνει πιο δύσκολα (δράση παρόμοια με το αλάτι στους παγωμένους δρόμους) οπότε παραμένει υγρό στις χαμηλές θερμοκρασίες του κόκκινου πλανήτη (μέση θερμοκρασία -51oC ). Εξάλλου, είναι εδώ και χρόνια γνωστό ότι νερό με τη μορφή πάγου βρίσκεται στους πόλους του πλανήτη.

Η ανακάλυψη αυτή αναζωπύρωσε τις συζητήσεις περί εξωγήινης ζωής στον Άρη. Σίγουρα, η ύπαρξη νερού σε υγρή μορφή είναι απαραίτητη προϋπόθεση για τη ζωή όπως την γνωρίζουμε. Είναι, ακόμη, γνωστό ότι ο Άρης ανήκει στην κατοικήσιμη ζώνη του ηλιακού συστήματος, δηλαδή είναι σε κατάλληλη απόσταση από τον Ήλιο για να υποστηρίξει ζωή.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, ο ενθουσιασμός πρέπει να είναι συγκρατημένος. Το πιο αισιόδοξο σενάριο είναι η εύρεση μικροβίων στο υπέδαφος και όχι ανεπτυγμένος εξωγήινος πολιτισμός «Αρειανών». Επίσης, είναι παράλογη η αναμονή προσεχούς εποίκισης του Άρη από ανθρώπους, καθώς η ατμόσφαιρα του παραμένει υπερβολικά αραιή και ελλειμματική σε οξυγόνο.

Πέρα από μερικά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης που μετέτρεψαν την είδηση σε σενάρια επιστημονικής φαντασίας, μετά την ανακάλυψη έγιναν και μερικές ενδιαφέρουσες συζητήσεις γύρω από αυτήν.

Καταρχάς, τα ευρήματα αυτά έδωσαν το πράσινο φως στη NASA για να χρηματοδοτήσει νέα αποστολή στον Άρη, ώστε να συλλεχθούν περισσότερα στοιχεία τόσο απ’ την επιφάνειά όσο και απ’ το υπέδαφος. Ακόμη, πυροδοτήθηκαν συζητήσεις για το πώς μπορεί ο άνθρωπος να επέμβει και να καταστήσει τον κόκκινο πλανήτη κατοικήσιμο (terraforming). Μια ενδιαφέρουσα πρόταση ακούστηκε από τον Elon Musk, ιδρυτή της Tesla Motors και του SpaceX: Ο πολυμήχανος δισεκατομμυριούχος θέλει να βομβαρδίσει συνεχόμενα τους πόλους του Άρη με πυρηνικές βόμβες! Σύμφωνα με τον Musk, αυτό θα προκαλέσει λιώσιμο των πάγων, αποδέσμευση του διοξειδίου του άνθρακα, πύκνωση της ατμόσφαιρας και θέρμανση του πλανήτη. Όσο ακραία και αν φαίνεται η λύση αυτή, δεν μπορεί κανείς να αρνηθεί την αποτελεσματικότητά της.

Το μόνο σίγουρο, είναι ότι για να αποκαλέσουμε τον Άρη σπίτι μας, πρέπει να προσπαθήσουμε και να περιμένουμε πολύ. Αντ’ αυτού, μπορούμε να εκτιμήσουμε το παρόν μας σπίτι, να το προστατέψουμε και να διασφαλίσουμε ότι θα διαρκέσει. Όσο και να μας αρέσει να επιδιδόμαστε σε σενάρια εποίκισης του κόκκινου πλανήτη, μήπως είναι καιρός για βελτίωση της κατοίκησης στον μπλε πλανήτη;

Γιώργος Ψαρέλλης

Tags: , , , , , ,