Ηπατίτιδες

ipatitidesΑυτό τον μήνα θα μιλήσουμε για τις ηπατίτιδες, που είναι γνωστές σε όλους μας. Για να δούμε όμως, τι είναι η ηπατίτιδα; Ηπατίτιδα είναι μια φλεγμονή του ήπατος (συκωτιού) που προκαλείται από ιούς και είναι γνωστή ως Ιογένης Ηπατίτιδα. Επιπλέον, μπορεί να προκληθεί και από άλλες αιτίες, όπως μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ ή φαρμάκων. Οι Ηπατίτιδες Α, Β και C είναι από τις πιο γνωστές και συχνές, ενώ λιγότερο συχνές είναι ο ιός της Ηπατίτιδας D και E. Εμείς στο συγκεκριμένο άρθρο θα επικεντρωθούμε στις τρείς πρώτες.

Η ηπατίτιδα μπορεί να είναι είτε οξεία, δηλαδή να εμφανιστεί ξαφνικά λίγες εβδομάδες μετά τη μετάδοση του ιού και να αυτοϊαθεί σε λίγους μήνες (πχ. ηπατίτιδα Α), είτε χρόνια που προκαλείται από τους ιούς της ηπατίτιδας Β, D και κυρίως της ηπατίτιδας C.

Πιο αναλυτικά, η ηπατίτιδα Α (HAV) θεωρείται η λιγότερο επικίνδυνη και είναι πολύ εύκολο να μολυνθεί κανείς αν χρησιμοποιεί τουαλέτες δημόσιας χρήσης χωρίς να πλένει τα χέρια του, αφού ο ιός της ηπατίτιδας Α  βρίσκεται συνήθως στα κόπρανα. Ακόμη μεταδίδεται μέσω μολυσμένων τροφών, μολυσμένου νερού αλλά και μέσω της σεξουαλικής επαφής (συχνότερη σε ομοφυλόφιλους) και λιγότερο μέσω της μετάγγισης του αίματος. Ενδεικτικά, κάποια από τα συμπτώματα είναι ο ελαφρύς πυρετός, η διάρροια, η ανορεξία με τάση εμέτων, η ναυτία, ο πονοκέφαλος κα. Επιπλέον, μπορεί να παρατηρηθούν πόνος στους μυς-αρθρώσεις και συμπτώματα καταρροής. Τα συμπτώματα παραμένουν κάποιες ημέρες έως εβδομάδες και το άτομο, έπειτα, εισέρχεται στο στάδιο της ανάρρωσης. Η εργαστηριακή διάγνωση της ηπατίτιδας Α γίνεται μέσω της ανίχνευσης στον ορό των ειδικών αντισωμάτων έναντι του ιού. Οι καλύτεροι τρόποι προφύλαξης είναι τα μέτρα ατομικής υγιεινής (καλό πλύσιμο χεριών κτλ) και το εμβόλιο κατά του ιού.

Ο ιός της ηπατίτιδας Β (HBV) μεταδίδεται με την σεξουαλική επαφή (είτε ομο- είτε ετεροφυλική) καθώς βρίσκεται, σημαντική ποσότητα του ιού, στα σωματικά υγρά (σπέρμα, προσπερματικά υγρά, κολπικά υγρά). Επιπροσθέτως, μετάδοση του ιού μπορεί να γίνει με: μετάγγιση μολυσμένου αίματος, χρήση μολυσμένων βελόνων.

Οι περισσότεροι ασθενείς αναρρώνουν χωρίς να παραμένουν φορείς του ιού. Όμως, το περίπου 10% των ανθρώπων που περνάνε ηπατίτιδα παραμένουν φορείς της. Αυτό σημαίνει ότι κάποιος συνεχίζει να έχει τον ιό στο αίμα του, χωρίς να έχει συμπτώματα, αλλά μπορεί να μεταδώσει τον ιό στους άλλους. Τα συμπτώματα της ηπατίτιδας Β είναι παρόμοια με εκείνα της Α. Για να γίνει διάγνωση, είναι ιδιαιτέρως χρήσιμες οι μεταβολές των ηπατικών δεικτών (αντισωμάτων κα.) κατά την πορεία της νόσου. Όπως στην ηπατίτιδα Α, έτσι και στην ηπατίτιδα Β ο καλύτερος τρόπος προφύλαξης είναι το εμβόλιο.

Η πιο σοβαρή από όλες τις ηπατίτιδες είναι η ηπατίτιδα C (HCV). Είναι περισσότερο διαδεδομένη ανάμεσα σε ανθρώπους που κάνουν χρήση ενέσιμων ναρκωτικών ουσιών π.χ. ηρωίνη.

Ένα μεγάλο ποσοστών των ανθρώπων που έχουν ηπατίτιδα παρά τις θεραπείες δεν κατορθώνουν  να αποβάλουν τον ιό, αναπτύσσοντας έτσι χρόνια ηπατίτιδα. Όσοι έχουν χρόνια ηπατίτιδα C συνήθως δεν έχουν κάποιο σύμπτωμα, όμως μετά από κάποια χρόνια μπορούν να αναπτύξουν κίρρωση του ήπατος, που πρόκειται για μια χρόνια μόλυνση και ερεθισμό του ήπατος. Όσοι έχουν κίρρωση ήπατος έχουν μεγάλες πιθανότητες να αναπτύξουν καρκίνο του ήπατος. Η κίρρωση και ο καρκίνος είναι οι δύο βασικές αιτίας θανάτου από ηπατίτιδα C.

Ο ιός της ηπατίτιδας C μεταδίδεται μέσω του αίματος και από μολυσμένα από αυτό αντικείμενα (π.χ. ξυραφάκια). Αυτό μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι χρήστες ενδοφλεβίως χορηγούμενων εξαρτησιογόνων ουσιών, πολυμεταγγιζόμενα-αιμοκαθαρόμενα άτομα, εργαζόμενοι σε επαγγέλματα υγείας (λόγω της έκθεσης τους σε βελόνες και άλλα αιχμηρά αντικείμενα), άτομα τα οποία έχουν λάβει αίμα ή παράγωγα του και δεν έχει γίνει ο απαραίτητος έλεγχος, ανήκουν στις ομάδες υψηλού κινδύνου για ηπατίτιδα C. Αξίζει να σημειωθεί ότι αν και η μετάδοση μέσω της σεξουαλικής επαφής είναι σπάνια, παρόλα αυτά υπάρχει συσχέτιση κινδύνου μόλυνσης με την εναλλαγή αριθμού ερωτικών συντρόφων!

Τέλος, στην ηπατίτιδα C δεν υπάρχει εμβόλιο ή άλλο μέσο προφύλαξης. Όμως, η χρήση συνδυασμού αντι-ιικών φαρμάκων έχει βελτιώσει σημαντικά τη θεραπεία της ηπατίτιδας C. Η χορήγηση των συγκεκριμένων φαρμάκων θα πρέπει να γίνεται κάτω από στενή ιατρική παρακολούθηση.

Κάτια Κολοκάθη

Tags: , , , , , ,