Διαφάνεια στο Πολιτικό Σύστημα – πρακτικές εφαρμογές

corruptionΜε δεδομένη την έντονη αποδοκιμασία του πολιτικού συστήματος και των πολιτικών ως πρόσωπα, ένεκα και της δυσχερούς οικονομικής κρίσης, η διαφάνεια καλείται όχι απλά ως απαραίτητη και αυτονόητη αλλά και ως εργαλείο αναζωογόνησης της πολιτικής στη χώρα.

Ήδη από το 2012 η έκθεση συμμόρφωσης1 της Ομάδας Κρατών κατά της Διαφθοράς – GRECO, που λειτουργεί στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης από το 2009, είναι χαρακτηριστική για το θέμα της Διαφάνειας της Χρηματοδότησης των Πολιτικών Κομμάτων όπου αναφέρει: Όσον αφορά στη Θεματική Ενότητα II – Διαφάνεια της Χρηματοδότησης των Πολιτικών Κομμάτων, καμία από τις συστάσεις (i-xvi) δεν έχει υλοποιηθεί.

Στην έκθεση αυτή, η εξήγηση που δίνεται από την ελληνική πλευρά, είναι πως λόγω της οικονομικής κρίσης και του γενικότερου ρευστού πολιτικού κλίματος και της κυβέρνησης συνεργασίας που υπήρχε όταν δημοσιοποιήθηκε η Έκθεση της GRECO στην Ελλάδα και εκείνη απέστειλλε τις σχετικές απαντήσεις ώστε να προκύψει η έκθεση συμμόρφωσης, Αυτό εκφράζεται και από την πλευρά της Έκθεσης και δίδεται κατανόηση, παράλληλα όμως τονίζεται πως θα πρέπει να υπάρξει συμμόρφωση το συντομότερο δυνατό.

Όσον αφορά τις Αυτοδιοικητικές Εκλογές του 2010 δύναται να λεχθεί ότι ανεξαρτήτως της κριτικής που μπορεί να γίνει στον Καλλικράτη,2 τέθηκε ένα πλαίσιο διαφάνειας αναφορικά με τις εκλογικές δαπάνες και τη διαχείριση των οικονομικών των υποψηφίων και των συνδυασμών τους.

Αναφορικά με το ζητούμενο της διαφάνειας στο άρθρο 10 του νόμου3 3870/2010 επιχειρείται μια ριζοσπαστική τομή στο καθεστώς που διέπει τις οικονομικές συναλλαγές των συνδυασμών και των υποψηφίων στις αυτοδιοικητικές εκλογές, η οποία ανταποκρίνεται στην επιτακτική θεσμική και κοινωνική ανάγκη για δημοσιότητα και διαφάνεια των εσόδων και δαπανών τους.

Οι κυρώσεις ή ακόμη και έκπτωση του επικεφαλής και των υποψηφίων σε περίπτωση υπέρβασης των δαπανών τους κατά 1/3 του ανωτάτου επιτρεπόμενου ορίου αυτών καθώς και η μη τήρηση των σχετικών υποχρεώσεων ή η απόκρυψη ή παραποίηση των οικονομικών τους στοιχείων, δείχνουν μια διάθεση ουσιαστικών αλλαγών.

Πρόσφατα δόθηκαν στην δημοσιότητα τα αποτελέσματα των αποφάσεων της Επιτροπής Ελέγχου Δαπανών και Εκλογικών Παραβάσεων 4 που ελήφθησαν το 2012 αλλά δημοσιεύθηκαν στις 25/10/2013.

Οι σχετικές αποφάσεις της αφορούν κατά κύριο λόγω στη μη ανάρτηση των εσόδων των συνδυασμών στην Κεντρική Βάση Δεδομένων, την αναντιστοιχία μεταξύ των βιβλίων των συνδυασμών και των καταχωρήσεων στην Κεντρική Βάση Δεδομένων, αλλά και τη διακίνηση εσόδων- εξόδων με άλλα μέσα πλην τραπεζικού λογαριασμού.

Σε ενενήντα συνδυασμούς στην Περιφέρεια Αττικής επιβλήθησαν πρόστιμα ύψους 800.000 ευρώ για παραβάσεις της νομοθεσίας περί εκλογικών δαπανών και αφορούν συνδυασμούς και για τις δημοτικές και για τις περιφερειακές εκλογές του 2010.

Τασιόπουλος Σταύρος, νομικός, LLM Δημοσίου Δικαίου & Πολιτικής Επιστήμης

Tags: , , , , , , , , ,