Βουβός Κινηματογράφος: Είναι για όλους ή μόνο για σινεφίλ;

Σπάνια θα ακούσεις κάποιον να πει πως βλέπει βουβό κινηματογράφο. Για πολλούς λογικό, καθώς τα λόγια στις ταινίες δημιουργούν ατμόσφαιρα. Η «διάρκεια ζωής» του βουβού κινηματογράφου είναι περίπου 35 χρόνια και αποτελεί πρόγονο του κινηματογράφου όπως εμείς τον γνωρίζουμε σήμερα και είναι θα λέγαμε και απότοκο του θεάτρου σκιών. Ο βουβός κινηματογράφος, έχει όσες διαφορές χρειάζεται για να αποτελεί μια αυτόνομη μορφή έκφρασης. Η έλλειψη του ήχου επέβαλε τελείως διαφορετική προσέγγιση της εικόνας, της υποκριτικής και της αφήγησης και στο δράμα, και στην κωμωδία και στην περιπέτεια.

vouvos1

Ο Ζορζ Μελιέ, ο οποίος θεωρείται και από τους πρώτους κινηματογραφικούς σκηνοθέτες. Οι ταινίες του πραγματεύονταν θέματα από το χώρο του φανταστικού, ενώ η ταινία του Le voyage dans la lune (1901) υπήρξε πιθανότατα η πρώτη που προσπάθησε να περιγράψει ένα ταξίδι στο διάστημα. Επιπλέον, εισήγαγε τεχνικές οπτικών εφέ, ενώ για πρώτη φορά πρόβαλε έγχρωμες ταινίες, χρωματίζοντας την κινηματογραφική ταινία (καρρέ) με το χέρι. Κύριος εκπρόσωπός του, ήταν ο ηθοποιός Τσάρλι Τσάπλιν.

Το πρώτο κινούμενο πράγμα, που οδήγησε στην ανάπτυξη των κινηματογραφικών ταινιών, αποτυπώθηκε σε μια φωτογραφική ενότητα αποτελούμενη από 24 φωτογραφίες προβαλλόμενες σε γρήγορη κίνηση. Δημιουργός αυτού ο Eadweard Muybridge στις 19 του Ιουνίου του 1878. Η κινούμενη αυτή εικόνα αποτελούταν από φωτογραφίες ενός αλόγου που καλπάζει και σπάζει τεντωμένα σχοινιά που βρίσκει στο δρόμο, με απώτερο σκοπό να δώσει την αίσθηση πως το άλογο, καλπάζοντας, σήκωνε και τις τέσσερις οπλές του από το έδαφος.

Παρόλα αυτά όμως, υπάρχουν και αυτοί οι οποίοι βλέπουν και βουβό κινηματογράφο. Έχει τη μαγεία και από μόνη της η εικόνα. Εξάλλου, υπάρχει και το γνωστό ρητό «Μια εικόνα ίσον χίλιες λέξεις.». Όσον αφορά το παραπάνω συμφωνώ απόλυτα. Μπαίνεις στο «παιχνίδι» να βρεις τι κρύβεται πίσω από τα βλέμματα, πίσω από τις εκφράσεις ή τις κινήσεις. Τι καταστάσεις δημιουργούνται μέσω της «μουγκαμάρας».

vouvos2

Στις βουβές ταινίες οι διάλογοι γίνονται μέσω παντομίμας και κάρτες τίτλων-διαλόγων. Εσύ σαν θεατής καλείσαι να ανακαλύψεις τα πάντα. Είναι σαν μια προσπάθεια του θεατή να φτιάξει από μόνος του τους διαλόγους και να τους προσαρμόσει στα πεπραγμένα. Συχνά σε πολλές βουβές ταινίες, εμφανίζονταν τίτλοι, οι οποίοι επεξηγούσαν τα βασικά μέρη της υπόθεσης. Αυτό γινόταν καθώς υπήρχε αδυναμία συγχρονισμού εικόνας και ήχου.

Οι βουβές ταινίες, ήταν αυτές που συνέβαλλαν στην ενσωμάτωση μουσικής στον κινηματογράφο. Αρχικά, στις ταινίες αυτές υπήρχε ζωντανή μουσική. Η μουσική αποτελεί «βοηθητικό» εργαλείο στις ταινίες, καθώς βοηθά στην απόδοση συναισθηματικών στοιχείων στους θεατές και δημιουργεί και ατμόσφαιρα.

Ποια η διαφορά τώρα των ηθοποιών του σύγχρονου σινεμά σε σχέση με αυτούς του βουβού; Η σημαντικότερη βέβαια είναι πως οι δεύτεροι δεν αντιμετωπίζουν το «μαρτύριο» της αποστήθισης τεράστιων διαλόγων. Στη συνέχεια, οι ηθοποιοί των βουβών ταινιών έδιναν μεγάλη έμφαση στη γλώσσα του σώματος και στις εκφράσεις του προσώπου τους έτσι ώστε το κοινό να καταλάβει καλύτερα τι αισθανόταν ο/η ηθοποιός. Εν μέρει, αυτό έχει υιοθετηθεί και από τους ηθοποιούς του σήμερα, καθώς η γλώσσα του σώματος αποτελεί καίριο ζήτημα τόσο στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων, όσο βέβαια και στον κινηματογράφο.

Οι ταινίες αυτές θεωρούνται «cult» και «alltimeclassic», και όχι αδίκως. Στα πάντα πρέπει να δίνουμε μια ευκαιρία, έτσι και στον κινηματογράφο. Οι ταινίες βουβού κινηματογράφου είναι αξιόλογες και έχουν μεγάλη αισθητική αξία. Δεν χρειάζεται να είσαι εθισμένος σινεφίλ για να «ανοίξεις» αυτήν την πόρτα. Οι βουβές ταινίες σε οδηγούν σε έναν νέο κόσμο, όπου ο κόσμος αυτός σου μαθαίνει το πώς λειτουργούν οι ταινίες αυτές, σου προβάλλουν μηνύματα, σου προκαλούν γέλιο ή συγκίνηση και σου μεταδίδουν πληροφορίες για τις καταστάσεις της εποχής εκείνης (1894 – 1929). Ακόμα και σήμερα, κάνουν την επανεμφάνιση τους ταινίες βωβού κινηματογράφου.

Ορισμένες ταινίες βουβού κινηματογράφου που αξίζουν να δούμε, είτε σινεφίλ, είτε όχι, είναι οι ακόλουθες.

1. «Ολομόναχοι Μαζί» του Κιμ Κι-Ντουκ

2. «Ο  Χρυσοθήρας»

3. «The Artist»

4.«Ο Αριθμός 13»

5. «Οι 2 Ορφανές»

6. «Faust»

7. «Nosferatu: Μια Συμφωνία Τρόμου»

8. «Ενεχυροδανειστήριο»

Tags: , , , , , , , , , , ,